Hemoroid öz-özünə keçəcəkmi? Həkim cavablandırır

Müəllif: Op. Dr. Yasir Gözü, Proktologiya (Kolon-Rektum Cərrahiyyəsi)  |  Tibbi cəhətdən nəzərdən keçirilmişdir: 2026-01-15  |  Növbəti yoxlama: 2026-07-15
Narahat olmağa ehtiyac yoxdur
Hemoroid çox yayılmış bir vəziyyətdir və erkən mərhələdə əksər hallarda ciddi müdaxilə tələb etmir. Kliniğimdə gördüğüm vakaların böyük hissəsi sadə tədbirlərlə nəzarət altına alınır. Yəni tələsib qorxmağa lüzum yoxdur — amma şikayət təkrarlanırsa mütəxəssis dəyərləndirməsi vacibdir.
Qısa cavab
Hemoroid bəzən, xüsusən birinci dərəcəli daxili hemoroidlər və qısa müddətli xarici hemoroid qabarmaları, həyat tərzi dəyişiklikləri ilə öz-özünə geriləyə bilər. Lakin ikinci, üçüncü və dördüncü dərəcəli hemoroidlər tam olaraq öz-özünə keçmir; şikayətlər müvəqqəti azalsa belə damar paketləri yerində qalır və təkrarlayır. Yıllarca süren deneyimime dayanarak deyə bilərəm: 2-3 həftədə düzəlmirsə həkimə müraciət lazımdır.

Hemoroid həqiqətən öz-özünə keçə bilərmi?

Birinci dərəcəli daxili hemoroidlər və qısa müddətli xarici qabarmalar bəzən öz-özünə geriləyir. Lakin ikinci dərəcədən etibarən damar paketləri anatomik dəyişiklik keçirdiyi üçün tam itmir.

Hastalarımda fark ettim ki, qəbizliyin keçməsi, lif qəbulunun artması və uzun müddət oturmamaq kimi sadə dəyişikliklərlə ilkin mərhələdəki hemoroid 2-4 həftə ərzində nəzərə çarpan dərəcədə kiçilə bilər. Bu, “tam keçmə” yox, “şikayətlərin susması” deməkdir.

Şunu önemle belirtmek isterim: qanaxma, sallanma və ya təkrarlayan ağrı varsa damar yapısı artıq özünü düzəltməyə qadir deyil. Belə hallarda gözləmək vəziyyəti pisləşdirir.

Mövzunun anatomik tərəfini daha ətraflı oxumaq istəyirsinizsə daxili və xarici hemoroid arasındakı fərqlər haqqında yazımıza baxa bilərsiniz.

Hemoroid müalicə edilməzsə nə olar?

Müalicəsiz qalan hemoroid zamanla dərəcə artırır, qanaxma və tromboz riski yüksəlir. Yəni problemi gözardı etmək onu tək başına həll etmir, əksinə daha çətin mərhələyə daşıyır.

Kliniğimdə gördüğüm vakalarda illərlə gecikdirilmiş hemoroidlər çox vaxt dəmir çatışmazlığı anemiyası, kəskin trombozlu ağrı və sallanan damar paketləri ilə qarşıma çıxır. Bu mərhələdə artıq krem və pəhriz kifayət etmir.

Endişələnməyə ehtiyac yoxdur — lakin laqeydlik də qiymət ödədir. Mövzu haqqında ətraflı oxumaq üçün babasil müalicə olunmazsa nə baş verər yazımı tövsiyə edirəm.

Hemoroid üçün hansı həkimə müraciət etməli?

Hemoroid üçün əsas mütəxəssis proktoloq və ya kolon-rektum cərrahıdır. Ümumi cərrahlar da diaqnoz qoya bilər, lakin müasir cihazlı müalicələr üçün proktologiya təcrübəsi vacibdir.

Hastalarıma sıklıkla söylediğim gibi: anal nahiyə şikayətləri qarın ağrısından fərqli olaraq utancaqlığa görə gecikdirilir. Halbuki ilk müayinə qısa, ağrısız və məhrəm şəkildə aparılır. İlk müayinənin necə aparıldığını oxuyaraq narahatlığınızı azalda bilərsiniz.

Hemoroid müalicəsi nə qədər çəkir?

Müalicə müddəti dərəcəyə görə dəyişir: konservativ müalicə 2-6 həftə, lazer müdaxilə 30-45 dəqiqəlik prosedur, klassik əməliyyat sonrası tam sağalma 3-4 həftədir.

Yıllarca süren deneyimime dayanarak qeyd edim: 1-2-ci dərəcə hemoroidlərin əksəriyyəti ofis prosedurları (band liqasiya, infraqırmızı koaqulyasiya) ilə tək seansda həll olunur. 3-cü dərəcədə ən çox tövsiyə etdiyim üsul lazerlə babasil müalicəsidir. Lazer prosedurundan sonra xəstələrim adətən 2-3 gün ərzində iş həyatına qayıdır.

Hemoroid əməliyyatsız müalicə edilə bilərmi?

Bəli — 1, 2 və seçilmiş 3-cü dərəcə hemoroidlərin böyük qismi əməliyyatsız müalicə edilə bilər. Band liqasiya, skleroterapiya, infraqırmızı koaqulyasiya və lazer ablyasiya əməliyyatsız variantlardır.

Hastalarımda fark ettim ki, “əməliyyat” sözü gözdə böyüdülür. Halbuki müasir proktologiya əməliyyatsız üsullara güclü çevrilib. Daha çox detal üçün ən yaxşı babasil müalicəsi hansıdır yazımı oxuya bilərsiniz.

Lazer texnologiyasındakı son inkişaflar haqqında lazer müalicəsində son yeniliklər yazısı faydalı olar.

Hemoroid üçün bitki müalicəsi mümkündürmü?

Bitki mənşəli vasitələr şikayəti yüngülləşdirə bilər, lakin damar paketini həll etmir. Sıcaq oturma vannası, qara qovaq yarpağı, at şabalıdı ekstraktı kimi vasitələrin simptomları azaltdığı klinik müşahidələrlə bilinir.

Şunu önemle belirtmek isterim: bitki çayları və kremlər heç bir zaman 3-4-cü dərəcə hemoroidi keçirmir. Bunları köməkçi vasitə kimi düşünməliyik — əsas müalicənin yerini tutmazlar. Azərbaycanda satılan hər hansı bitki preparatından istifadə etməzdən əvvəl həkiminizlə məsləhətləşin (Azərbaycan Səhiyyə Nazirliyi ↗).

Təhlükəlidirmi?

Hemoroid özlüyündə həyat üçün təhlükəli olmasa da, gözardı edildikdə ciddi fəsadlar yarada bilər. Aşağıdakı işarələr sizi yönəltməlidir:

Yaxşı xasiyyətli əlamətlər

  • Tualetdən sonra dəsmalda parlaq qırmızı qan damcısı
  • Yüngül qaşınma və ya rahatsızlıq hissi
  • Qəbizlik dövrlərində artıb keçən qabarma
  • Ağrısız, kiçik xarici şişlik

Mütəxəssis dəyərləndirməsi tələb edən əlamətlər

  • 2 həftədən uzun davam edən qanaxma
  • Tünd rəngli və ya qarışmış qan
  • Bağırsaq vərdişlərində ani dəyişiklik
  • Sallanan və əllə yerinə qaytarılmayan damar paketi
  • Qəfil başlayan şiddətli ağrı və göyərmiş kütlə (tromboz şübhəsi)
  • Arıqlama, zəiflik, halsızlıq (anemiya əlaməti)
Diqqət: 50 yaşdan yuxarı xəstələrdə anal qanaxma hər zaman kolonoskopiya ilə dəyərləndirilməlidir — yalnız hemoroid kimi düşünülməməlidir.

Differensial diaqnoz cədvəli

VəziyyətƏsas əlamətAyırd edici xüsusiyyət
HemoroidParlaq qırmızı qan, qabarmaÇoxu ağrısız; sallanma ola bilər
Anal fissurDefekasiya zamanı kəskin ağrıAğrı tualetdən sonra saatlarla davam edir
Anal fistulaİrinli axıntı, dəri dəliyiTəkrarlayan abse epizodu
Makat məməsi (skin tag)Yumşaq, ağrısız dəri çıxıntısıQanaxma yox; gigiyena çətinliyi
Kolorektal şişTünd qan, çəki itkisiBağırsaq vərdişində uzunmüddətli dəyişiklik

Müasir müalicə üsulları

Müasir proktologiyada hemoroid müalicəsi dərəcəyə görə pillə-pillə tətbiq edilir. Hər xəstə üçün eyni metod uyğun deyil — qərar müayinə və anoskopiyadan sonra verilir.

  • Konservativ müalicə: Lifli pəhriz, su qəbulu, oturma vannası, topik kremlər.
  • Band liqasiya (rezin halqa): 1-2-ci dərəcədə qızıl standart ofis prosedurudur.
  • Skleroterapiya: Damar paketinin daxilinə inyeksiya.
  • Lazerlə hemoroid müalicəsi (LHP): 2-3-cü dərəcədə minimal invaziv, qısa sağalmalı seçim.
  • Hemoroidektomiya: 4-cü dərəcə və böyük tromboza xas, ənənəvi cərrahi.

Hangi metodun sizə uyğun olduğunu öyrənmək üçün babasil ağrısına nə yaxşı gəlir pillar yazımıza nəzər salın.

Müalicə sonrası sağalma prosesi

Sağalma seçilmiş metoda görə dəyişir. Band liqasiyadan sonra ertəsi gün, lazerdən sonra 2-3 gün, klassik əməliyyatdan sonra 2-4 həftə ərzində normal həyata qayıtmaq olur.

Kliniğimdə gördüğüm vakalarda sağalmanı sürətləndirən üç şey həmişə eynidir: oturma vannası, yüksək lifli pəhriz və zamanında nəzarət müayinəsi. Ağrı kəsicilər həkim tövsiyəsi ilə qısa müddət istifadə edilir.

Müalicə qərarı verməzdən əvvəl lazerlə babasil müalicəsinin nə qədər effektiv olduğunu oxumaq faydalıdır.

Mütləq edilməməsi lazım olanlar

  • Tualetdə uzun müddət (10 dəqiqədən çox) oturmaq
  • Qanaxmanı ay-lar boyu gözardı etmək
  • Reseptsiz steroidli kremlərdən uzunmüddətli istifadə
  • Sərt tualet kağızı və ya yodlu məhsullarla təmizlik
  • İnternetdə oxunan “evdə kəsmə” üsullarına müraciət etmək
  • Qan inceltici dərmanları həkimə demədən kəsmək

Həkimə nə vaxt müraciət etmək lazımdır?

Aşağıdakı hallarda gözləmə dövrünü uzatmadan proktoloqa müraciət edilməlidir:

  • 2 həftədən artıq davam edən qanaxma
  • Defekasiyadan sonra yerinə qayıtmayan sallanma
  • Şiddətli ağrı və göyərmiş şişlik (tromboz)
  • Halsızlıq, üzdə avazıma (anemiya)
  • Ailədə kolon xərçəngi tarixçəsi və ya 45 yaş üzəri yeni başlamış qanaxma
  • Şikayətin gündəlik həyata mane olması

Bu siyahıdan biri sizdə varsa, babasil ağrısının səbəbləri yazısı ilkin yönləndirmə üçün faydalı ola bilər.

Tez-tez verilən suallar

Hemoroid 1 həftədə öz-özünə keçə bilərmi?

Birinci dərəcəli daxili hemoroid və qısa müddətli yüngül qabarma 7-10 gün ərzində lif qəbulu, su, oturma vannası və qəbizliyə nəzarətlə nəzərə çarpan dərəcədə yaxşılaşa bilər. Lakin “keçdi” dediyimiz şey çox vaxt simptomların susmasıdır — damar yapısı yerində qalır və risk faktorları davam etsə təkrar qabarır. Bir həftədə düzəlmirsə həkim müayinəsi məsləhətdir.

Hemoroid neçə dərəcədir və hansılar öz-özünə keçir?

Daxili hemoroid 4 dərəcəyə ayrılır. 1-ci dərəcədə damar paketi sallanmır və əksər hallarda konservativ tədbirlərlə nəzarət olunur. 2-ci dərəcədə defekasiya zamanı çıxır, sonra geri girir — qismən düzəlir, lakin tam keçmir. 3-cü dərəcədə əllə yerinə qaytarılır, 4-cü dərəcədə isə daimi sallanmadır və mütləq müdaxilə tələb edir.

Xarici hemoroid (trombozlu) öz-özünə keçərmi?

Xarici hemoroidin trombozu adətən 7-14 gün ərzində ağrısı azalaraq özünü tarazlayır, lakin yerində kiçik, ağrısız bir dəri çıxıntısı (makat məməsi) qalır. Kliniğimdə gördüyüm vakaların böyük hissəsində ilk 48-72 saat müddətində müraciət edən xəstələrdə kiçik bir prosedurla trombus boşaldılır və xəstə dərhal rahatlayır. Geç gəlinərsə təbii sorulma gözlənilir.

Pəhriz və su qəbulu həqiqətən kömək edirmi?

Bəli, hastalarımda fark ettim ki, gündəlik 25-30 q lif və 2-2.5 litr su qəbulu hemoroid şikayətlərini 4-6 həftə ərzində nəzərə çarpan dərəcədə azaldır. Lif nəcisi yumşaldır, ıkınmanı azaldır və damar paketləri üzərindəki təzyiqi düşürür. Bu sadə dəyişiklik, xüsusən erkən mərhələdə, çox vaxt dərman və ya prosedurdan daha effektivdir.

Hamiləlikdə yaranan hemoroid doğuşdan sonra keçirmi?

Hamiləlik və doğuş sonrası ilk 6-12 həftədə hormonların və qarındaxili təzyiqin normallaşması ilə hemoroid şikayətləri əksər qadında kifayət qədər geriləyir. Yıllarca süren deneyimime dayanarak deyə bilərəm: əmizdirmə dövründə təhlükəsiz konservativ müalicə (lif, oturma vannası, topik təhlükəsiz kremlər) əsas yanaşmadır. Şikayət 3 aydan sonra davam edirsə proktoloq dəyərləndirməsi tövsiyə olunur.

Lazer müalicəsi ağrılıdır və nə qədər çəkir?

Lazerlə hemoroid müalicəsi (LHP) lokal və ya qısa anesteziya altında 30-45 dəqiqə ərzində aparılır. Klassik hemoroidektomiyaya nisbətən postoperativ ağrı çox az olur. Xəstələrim adətən eyni gün evə gedir və 2-3 gün içində iş həyatına dönür. Açıq yara olmadığı üçün təmizlik və sağalma çox daha rahatdır. Effektivlik xüsusilə 2 və 3-cü dərəcə hemoroidlərdə yüksəkdir.

Hemoroid xərçəngə çevrilərmi?

Xeyr, hemoroid xərçəngə çevrilmir — bu iki ayrı vəziyyətdir. Lakin problem buradadır: hemoroid qanaxması ilə kolorektal xərçəng qanaxması bəzən bir-birinə bənzəyə bilər. Bu səbəbdən 45 yaşdan yuxarı və ya ailə tarixçəsi olan xəstələrdə yalnız “hemoroidə bağladım” yanaşması təhlükəlidir. Lazımi hallarda kolonoskopiya ilə dəyərləndirmə həyat qurtara bilər.

Hemoroid əməliyyatından sonra təkrarlayarmı?

Düzgün indikasiya ilə aparılmış lazer və ya klassik hemoroidektomiyadan sonra təkrarlama nisbəti 5-10% arasındadır. Təkrarlamanın əsas səbəbi əməliyyatın özü deyil, həyat tərzidir: qəbizlik, az lif, uzun müddət oturma və ağır qaldırma. Pəhriz və tualet vərdişləri qorunarsa nəticə uzun illər davamlı qalır. Bu səbəbdən cərrahi sonrası nəzarət müayinələri çox əhəmiyyətlidir.

Bakıdan İstanbula müalicəyə gəlmək nə qədər çəkir?

Bakı–İstanbul uçuşu təxminən 2.5 saatdır və dil yaxınlığı sayəsində xəstələrim çətinlik çəkmirlər. Lazerlə hemoroid müalicəsi üçün adətən 3-4 günlük səyahət kifayət edir: gəliş günü müayinə və hazırlıq, ertəsi gün prosedur, sonrakı gün nəzarət və geriyə uçuş. Qadın xəstələr üçün məhrəmiyyət və müşayiət imkanları əvvəlcədən təşkil olunur.

Bu yazıdan çıxarmalı olduğunuz 5 vacib məqam

  1. 1-ci dərəcə hemoroid sadə tədbirlərlə öz-özünə geriləyə bilər, lakin 3 və 4-cü dərəcə tam keçmir.
  2. 2 həftədən uzun qanaxma və ya təkrarlayan sallanma — gecikdirilməməlidir.
  3. Bitki vasitələri köməkçi, əsas müalicənin yerini tutmurlar.
  4. Lazer müalicəsi 2-3-cü dərəcədə qısa sağalma müddətinə malik effektiv variantdır.
  5. 45 yaş üstü yeni başlamış qanaxmada hər zaman kolonoskopiya düşünülməlidir.

Hemoroid müalicəsi üçün düzgün ünvan

Telefon: +90 212 550 81 93

WhatsApp: +90 505 403 79 59

Randevu: Online qəbul forması

Müəllif haqqında

Op. Dr. Yasir Gözü — Proktologiya (Kolon-Rektum Cərrahiyyəsi) mütəxəssisi, Avrupa Cerrahi, Levent/Beşiktaş, İstanbul. 20+ il klinik təcrübə. Lazerlə hemoroid müalicəsi, anal fissura, fistula və pilonidal sinus cərrahiyyəsi üzrə ixtisaslaşmışdır. Azərbaycan, Türkiyə və regiondan gələn xəstələrə xidmət göstərir.

 

Leave a reply