Proktologiya, müalicələr və xəstə qayğısı haqqında son məqalələr.
Qəbizlikdə qidalanma və lifin rolu: hansı qidalar kömək edir, gündəlik lif miqdarı və praktik məsləhətlər. Lif, nəcisi yumşaldıb bağırsaq hərəkətini asanlaşdırdığı üçün qəbizlikdə əsas rol oynayır. Meyvə, tərəvəz, tam taxıl və paxlalılar lif mənbəyidir; lifi tədricən artırıb kifayət qədər su içmək vacibdir.
Daha çox oxuQəbizliyə ən çox lifli qidalanma, kifayət qədər su, müntəzəm hərəkət və düzgün tualet vərdişləri yaxşı gəlir. Bunlar çox vaxt qısa müddətdə rahatlama verir; davamlı hallarda isə səbəbi araşdırmaq lazımdır.
Daha çox oxuQəbizlik ən çox lif və maye çatışmazlığı, az hərəkət, tualet siqnalını təxirə salma, bəzi dərmanlar və həzm ritmindəki dəyişikliklərlə bağlı olur. Bəzən altta yatan xəstəliklər də səbəb ola bilər.
Daha çox oxuQəbizlik, həftədə üç dəfədən az dəfetmə, sərt nəcis və ya çətin/natamam boşalma ilə xarakterizə olunur. Ən çox lif və su çatışmazlığı, hərəkətsizlik və bəzi vərdişlərlə bağlıdır. Uzun sürən qəbizlik hemoroid və anal çatlaq riskini artırır.
Daha çox oxuHamiləlikdə anusdan qan gəlməsi ən çox hemoroid (babasil) və anal çatlaq ilə bağlıdır. Bunun səbəbi hormonal dəyişikliklər, böyüyən uşaqlığın çanaq damarlarına təzyiqi və qəbizlikdir. Çox vaxt təhlükəli olmasa da, hamiləlikdə hər qanaxma həkimə bildirilməlidir ki, ciddi səbəblər istisna edilsin.
Daha çox oxuUşaqlarda anusdan qan gəlməsinin ən çox səbəbi anal çatlaqdır — adətən qəbizlik və sərt nəcis nəticəsində yaranır və tualet kağızında parlaq qırmızı qan kimi görünür. Digər səbəblərə qida allergiyası (xüsusən körpələrdə), infeksion ishal, poliplər və bağırsaq iltihabı daxildir. Uşaqlarda qanaxma çox vaxt yaxşı xasiyyətli olsa da, həmişə həkim tərəfindən qiymətləndirilməlidir.
Daha çox oxuRektal qanamanın (anusdan qanaxma) səbəbi mərhələli müayinə ilə müəyyən edilir: əvvəlcə anamnez və fiziki müayinə (barmaqla rektal müayinə), sonra lazım olduqda anoskopiya/rektoskopiya, bir çox halda isə kolonoskopiya aparılır. Kolonoskopiya bütün yoğun bağırsağı yoxlamağa və polip kimi törəmələri həm görməyə, həm götürməyə imkan verir.
Daha çox oxuRektal qanamaların çoxu babasil və ya anal çatlaq kimi yaxşı xasiyyətli səbəblərdən olur və həyati təhlükə daşımır. Lakin bəzi diqqət (red flag) əlamətləri ciddi səbəbi göstərə bilər: tünd və ya qara qan, davamlı/çox qanaxma, arıqlama, anemiya və nəcis vərdişinin dəyişməsi.
Daha çox oxuNəcisdə və ya tualet kağızında qanın rəngi qanaxmanın mənbəyi barədə mühüm ipucu verir. Parlaq (al) qırmızı qan adətən aşağı hissədən — anus və rektumdan (hemoroid, anal çatlaq) gəlir. Tünd qırmızı və ya şabalıdı qan daha yuxarı bağırsağı, qara, qatranvari qan (melena) isə yuxarı mədə-bağırsaq sistemini göstərə bilər.
Daha çox oxuAnusdan qan gəlməsi (rektal qanama, anusdan qanaxma) ən çox hemoroid (babasil) və anal çatlaq (fissur) kimi yaxşı xasiyyətli səbəblərlə bağlıdır. Lakin qanaxma anal polip, iltihabi bağırsaq xəstəlikləri və nadir hallarda bağırsaq şişinin də əlaməti ola bilər. Qanın rəngi mənbə barədə ipucu verir, amma dəqiq səbəbi yalnız proktoloji müayinə müəyyən edir — buna görə hər qanaxma yoxlanılmalıdır.
Daha çox oxuPerianal və sağrı (gluteal) hidradeniti nədir, əlamətləri və müalicəsi. Anal fistuladan fərqi və nə vaxt həkimə. Perianal və sağrı nahiyəsində hidradenit, bu bölgədə təkrarlayan ağrılı düyünlər, absesler və traktlarla özünü göstərir. Bəzən anal fistula ilə qarışdırılır — buna görə dəqiq diaqnoz vacibdir.
Daha çox oxuDəri altındakı ağrılı şişlik adi çiban, kist və ya hidradenit ola bilər. Əsas fərq təkrarlanmadadır: eyni nahiyədə (qoltuqaltı, qasıq, sağrı) təkrar-təkrar yaranan, izlər buraxan düyünlər çox vaxt hidradeniti göstərir. Dəqiq fərqi müayinə qoyur.
Daha çox oxu